Nieuws

ECHT!

Het is een kunst om complimenten te geven.

Wat is het probleem? 

Wij zijn niet gewend om met complimenten om te gaan. De start is goed! Als baby wordt je om de minste prestatie gecomplimenteerd, een boertje laten na het drinken, een lachje op je gezicht toveren, je eerste stapjes zetten. Dan gaat het al snel mis, zodra je taalvaardig begint te worden en de eerste beginselen van begrip voor je daden toont, word je gecorrigeerd op ongewenst gedrag. Natuurlijk hebben die correcties een belangrijke functie. In een gecompliceerde maatschappij als de onze is het nu eenmaal zo dat we bepaalde regels nodig hebben om met zoveel mensen per vierkante kilometer tegelijk te kunnen samenleven. 

Doe maar gewoon, dan doe je al gek genoeg!

Vooral niet met het hoofd boven het maaiveld uitsteken! Deze houding is voor de meeste Nederlanders zeer vertrouwd. Het nadeel daarvan is dat we geen oog meer hebben voor de dingen die we goed doen. We slaan onszelf niet op de borst en lopen niet over van trots over onze prestaties. Dat hoort niet!  We vinden het gewoon dat je prestaties levert en bekritiseren elkaar als dingen niet gaan zoals we hadden verwacht.

Taal

In de werksfeer komt dat tot uitdrukking in de taal die wordt gehanteerd. We worden beoordeeld in beoordelingsgesprekken, we worden afgerekend op targets enzovoort. Wat ik daarin mis is de positieve kant. Waarom noemen we beoordelingsgesprekken, die vaak tot onvrede leiden, voortaan niet waarderingsgesprekken? De insteek wordt dan ineens anders, de beoordelaar zal zijn waardering uitspreken over al het goede werk en helpen bij het vinden van verbeterpunten. Dan worden we niet langer afgerekend, maar gewaardeerd voor wat we presteren.

Waardering uitspreken

Waardering uitspreken, of anders gezegd complimenteren is nog niet zo eenvoudig als het lijkt. Daar zijn spelregels voor. Als een compliment niet op de juiste manier wordt gegeven kan dat zelfs negatief overkomen. Dan kan het aanvoelen of de gever zich superieur voelt aan degene die wordt gecomplimenteerd en wordt het doel gemist. Een opmerking als "ik vind jou een toffe peer" is nietszeggend. Daar kan niemand wat mee. Immers wie ben jij als gever van het "compliment" om dat oordeel te vellen? Welke criteria zijn gehanteerd? Waar haal jij de legitimiteit vandaan dat oordeel, want dat is het, over iemand te vellen?

Hoe dan wel?

Complimenten geef je ECHT (Expliciet, Compromisloos, Hartelijk en Tijdig) 

• Vertel de ander waar jij blij van wordt

Zeg niet wat de ander goed doet, maar zeg iets over jezelf. ‘Dit rapport zal me helpen om de directie te overtuigen van ...' Of: ‘ Nu snap ik eindelijk een paar fundamentele fouten die ik in het verleden gemaakt heb

• Vertel wat je de ander hebt zien doen

‘.. en dat komt doordat je behalve cijfers ook een eigen analyse hebt toegevoegd.'

• Geef de ontvanger kans om te reageren.

Voor je het weet ben je met elkaar in gesprek. Op die manier geef de ander echt aandacht en ruimte om het compliment in ontvangst te nemen.

Tip!  

Het is een goede gewoonte van om minstens elke dag (welgemeende!) complimenten uit te delen, ook aan jezelf! En bedenk dat alleen complimenteren na afloop niet voldoende is. Ook inzet en voortgang moeten worden aangemoedigd. Want wat is de lol van een wedstrijd als er alleen maar bij het laatste fluitsignaal wordt gejuicht?

Bert Huisman, 7 oktober 2011.